Stoffkvalitetar i bunadene

Heimen Husfliden bruker ei rekkje ulike stoffkvalitetar i bunadene. Mange av dei er norskproduserte, men nokre er importert frå fleire stader omkring i verda. Det som blir importert er stort sett produsert av materialar som ikkje finst i Noreg, som silke, dette er materialar og kvalitetar som alltid har vore importvare.

Mesteparten av vårt stoffutval kan kjøpast i metervare over disk eller i postoppkrav, både med og utan mønster. Vi har mønster til ei rekkje bunader både til barn og vaksne, mellom anna Halling-helgestakk, Hardanger og Råndastakk og rutaliv.

 

Vadmel
Vadmel er tjukkare enn klede, men blir valka på same måte for å få den tjukke og tette kvaliteten. Vadmel blir primært brukt til herrebunadene.
– Materiale: 100 % ull
Ullflanell – Karity
Ullflanellen, som vi kallar Karity, er ein laustvevd toskaft som er noko valka. Dette blir ofte brukt til barnebunader og tittekantar eller liknande på bunader til vaksne.
– Materiale: 100 % ull
Biba – Ullsateng
Biba er ein ullsateng. Ein sateng er vevd på ein måte som gir den ei glatt rettside og ei matt bakside. Sateng finst i mange kvalitetar, men Biba er i ull og er tynnare og lettare enn dei andre ullstoffa vi fører. Biba blir først og fremst brukt i stakkar og forkle.
– Materiale: 100 % ull

Toskaft – bunadty
Toskaft er den enklaste forma for veveteknikk, der stoffet blir likt på begge sider. Her hos oss kallar vi toskaften for bunadty. Den blir brukt i stakkar, liv og forkle.
– Materiale: 100 % ull, ofte spælsau eller spælsau blanda med anna ull.
Klede
Norsk klede, berre kalla klede i dagligtale, er eit stoff som er valka, det vil seie at ein tovar det etter veving, noko som gjer det mjukare enn uvalka stoff. Klede blir brukt til stakkar, liv og forkle. Frå same leverandør får vi også eit litt tjukkare klede som blir brukt i herrebunader.
– Materiale: 100 % ull, ofte med mykje merinoull som er ein finare ulltype.
Engelsk klede
Engelsk klede er som norsk klede eit valka ullstoff, men når ein stryk stoffet mot trådretninga kan det kjennast ut som det har litt bust. Dette stoffet blir brukt i herrebunader og importert frå England.
– Materiale: 100 %
Drapé
Drapé er eit satengvevd ullstoff som ofte blir kalla smokingstoff. Dette har også ei glatt og blank framside med ei matt bakside. Drapéen vi bruker er tjukkare enn Biba, og den blir primært brukt til stakkar.
– Materiale: 100 % ull
Lasting
Lasting er ein sateng av bomull, den har dermed ei blank og glatt framside med ei matt bakside. Vi har lasting i to kvalitetar, den eine tjukkare enn den andre, og bruker det både i forkle og som fôr.
– Materiale: 100 % bomull

Damask
Damask forklarer ein veveteknikk og ikkje materialet det blir laga av. Damask er eit mønstra stoff som er einsfarga eller fleirfarga. Fleirfarga damask er som regel einsfarga i botnen med fleirfarga mønster vevd inn. Ein damask er i dei fleste tilfelle ein satengtype. Fordi fleire fargar blir vevd inn er baksida ofte fleirfarga utan mønster. Vi bruker damask i ull, silke, kunstfiber av ulike slag og ull blanda med andre naturmateriale.
– Ulldamask blir brukt til stakkar og liv.
– Silke eller kunstfiber blir brukt til liv.
Brokade
Ein brokade er ein eigen type damask. Brokade blir skilt frå annan damask ved at det er vevd inn metalltrådar. Bruksområdet er det same som silkedamask.
– Materiale: Bomull eller kunstfiber med metalltrådar.
Jacquard
Eit jacquardstoff er ei form for damask, men ein brukar eit holkort for å lage mønsteret. Dette holkortet gjorde det i si tid mogleg å veve damask maskinelt. Namnet har denne teknikken fått etter opphavsmannen Joseph Marie Jacquard.

Moaré
Moaré er eit stoff med eit asymmetrisk, ofte bølgjeliknande, mønster. Mønsteret oppstår ved at ein har symmetriske linjer eller ruter som vert lagde over. Dette gjev ein struktur i overflata på stoffet, og har vore vanleg å produsere i silke, i nokre tilfelle også ull og silkeblanding.

Musselin/Ullmusselin
Eit musselinstoff er tynt og halvt gjennomsiktig, opphavleg frå Mosul i dagens Irak. Det blir som regel vove i toskaft med veldig tynt garn for at det skal bli gjennomsiktig. Musselin var opphavleg i bomull, men har også vore produsert i andre kvalitetar. Den musselinen vi brukar er i ull med påtrykt mønster.

Fórstoff
Som fôr til liv, jakker og capar har vi to alternativ; baskerlin og bomullslerret. Begge stoffa har ei toskaftbinding. Baskerlin kjem berre naturfarga. Bomullslerret kjem både einsfarga og mønstra i ulike variantar.
Baskerlin:
– Materiale: 50 % lin, 50 % bomull.
Bomullslerret:
– Materiale: 100 % bomull

Lin
Lin blir brukt til broderte skjorter og forkle, men kan óg brukast til andre delar av bunaden. Linstoffa finst i ulike kvalitetar og blir kategorisert utifrå talet på trådar per cm. Vi bruker lin der det er alt frå 10-20 trådar per cm avhengig av kva for del av bunaden det skal til. Alle linstoffa er i 100 % lin og finst stort sett både i bleika og ubleika kvit.